Falend toezicht, volksziekte no. 1

SNS, ICESAVE, ABNAMRO, ING, ROCHDALE, VESTIA, AMARANTIS, LIBOR (nb; wil je meer voorbeelden, bezoek dan in onze Kennisbank het thema ‘Het Spel om Poen en Prestige’) de ene na de andere affaire valt over ons heen & het einde is nog niet in zicht. Met ogenschijnlijk gemak springen wij belastingbetalers steeds opnieuw bij om het onvermogen van enkelen te herstellen; dat doen we met schier oneindige financiële middelen (hoezo besparen op Zorg, Welzijn, Onderwijs etc.?). Ook niet voor het laatst vertrekken de veroorzakers vervolgens met een, al dan niet, riante afvloeiingsregeling. (hoewel het er op lijkt dat het eeuwige beroep van toezichthouders …. op ‘oude afspraken’, nu toch onder druk staat; het werd tijd: claw back)

Hoewel “organiseren” zo oud is als de mensheid, lees er het ‘Het Verhaal van de Mens’ van Dr. Alice Roberts op na, blijkt in het huidige tijdsbeeld dat organiseren en managen de mogelijkheden en capaciteiten van het invidividu ver overstijgen. In de basis is het “organiseren” miljoenen jaren lang hetzelfde gebleven maar in de periferie van het organiseren gebeurt in deze tijd veel, heel veel. Je kan het dan ook niet alleen, controle en toezicht zijn een noodzaak; nu meer dan ooit.

& Ook daar laten we opmerkelijke steken vallen. Bij iedere affaire is de vraag: waar waren de toezichthouders? Waar waren de mannen & vrouwen van Raden van Bestuur, Raden van Commissarissen, accountants, controllers, auditors, in- en extern toezichthouders? Waar waart Gij? Inmiddels kun je hen ook vragen: Quo Vadis? ‘Waarheen gaat Gij?’ want u was er blijkbaar niet en het zou kunnen dat u ook bij gebrek aan mogelijkheden vertrekt……

Benader de 4 grote steden en al van ver doemen machtige kantoorkolossen op. In ieder van hen vind je vertegenwoordigers van de Big Four: de audit organisaties KPMG, PWC, DELOITTE, ERNST & YOUNG. Als je bij dat aanzicht één ding kan concluderen dan is het dat het goed gaat in deze industrie, heel goed zelfs. Audit & Control levert geld op. Daarvoor is ‘iets’ te zeggen want het is tenslotte ‘CRISIS’ & net zoals de brandweer het druk heeft met plotseling opdoemende bosbranden e.d., worden controllers/auditors opgezadeld met een scala aan onderzoeken en rapporten als het CRISIS is. ‘Mooi’ zou je denken, ‘dat beperkt onze risico’s’,  maar sinds 2008 wordt pijnlijk duidelijk dat ieder van de Big Four betrokken is bij onderzoeken naar (mogelijke) nalatigheid in de controle van de boeken van (niet alleen) voornoemde partijen. Als de risico’s én het (blijkbaar) onvermogen van de zittende bestuurders van een organisatie (nb; een cliënt, ik weet ‘t…..) dusdanig groot zijn voor de maatschappij, waarom grijp je dan op z’n minst niet in vanuit je ethische beroepspraktijk? (nb; kijk er v.w.b. het thema ‘ethiek’ de resp. websites van de Big Four op na).

Mag je het de Big Four verwijten dat organisaties disfunctioneren? Nee, zeker niet volledig maar op z’n minst deels. De 1e verantwoordelijkheid van controle op het bedrijfs- en organisatieproces ligt intern d.i. de managementcyclus Plan & Control. Een voorbeeld als LEHMAN Bros. maakt pijnlijk duidelijk dat MACHT een belangrijke factor is bij het interne controlemechanisme. Onder druk gezet door een machtig bestuurder, kwamen de interne auditors van LEHMAN nimmer tot een afgewogen oordeel én (kritisch) advies. Vervolgens de Raden van Bestuur en de Raden van Commissarissen, mag je van hen die kritische controle rol verwachten? Het begint natuurlijk al bij het feit dat zij ‘gevoed’ dienen te worden. Is de ‘voeding’ ongezond, dan is het gevolg dat ook. Wat pijnlijk is dat is dat nog steeds veel RvB’s & RvC’s keurmeesters zijn van het eigen vlees, in nagenoeg ieder industrie. Zo trad v/m SNS bestuurder Sjoerd van Keulen na een succesvolle (sic.) acquisitieperiode in 2009 over naar de RvC van ING….. (nb; inmiddels is hij daar weer weg & staat nu ‘plots’ zijn positie als voorzitter van de stichting Holland Financial Centre ter discussie) Met zo’n basis kun je alleen nog komen tot falend toezicht, structureel falend toezicht zelfs.

Bron: Brabants Dagblad 020213

Objectiviteit in het oordeelvermogen zou een mooie, mogelijk zelfs unieke, gave zijn maar er bestaat niet zoiets als objectief beoordelen (nb; niet alleen niet in het beoordelingsgesprek); helaas. In 2010 merkte ik hier al op dat de confronterende auditor/controller een utopie is. Toch zit ‘m daarin de oplossing, in de confronterende controleur (in welke rol, in- e/o extern, die ook zit), van het probleem om steeds opnieuw & met nog meer gemeenschappelijke financiële middelen bij te springen. SNS is niet de laatste. Veel van de mogelijke a.s. problemen liggen nu al te borrelen in de ondergrond & da’s niet eens een lastige voorspelling. Het is alleen nog maar de vraag of de juiste mannen & juiste vrouwen deze op een gezonde manier weten op te boren & liefst snel ook….

VID: Econoom Noreena Hertz “Relying too much on experts can be limiting and even dangerous.” …….

Vanavond in Nieuwsuur n.a.v. de SNS affaire merkt Prof. Barbara Baarsma op ‘We leren toezichthouden.’ Da’s mooi maar dat is dan wel een langdurige én een dure les…….. 😮

1 thought on “Falend toezicht, volksziekte no. 1”

Nico Wortèl 7 jaar ago

Noreene Hertz geeft hier feitelijk een pleidooi voor de terugkeer naar de (eerlijke) wetenschap.
Teveel is wetenschap vermengd geraakt met eerzucht en winstbejag, en dat via manipulatie.

Wij geloven teveel en dit staat trouwens bekend als de specialistenvalkuil. ‘De professor zegt dat de patiënt het weekeinde zal halen; dus krijgt die weinig aandacht, en maandagochtend is hij dood.’

Wij geloven, dat mensen met imposante titels de waarheid spreken. Maar het zijn maar mensen, en die hebben de waarheid niet in pacht.

Terug naar de wetenschap, en twijfel aan alles. Descartes legde daar al de basis van.

Geef een reactie

Het e-mailadres wordt niet gepubliceerd. Vereiste velden zijn gemarkeerd met *